Πληθωρισμός 3,4%, μισθοί 3,2%: η διαφορά που δεν φαίνεται στον λογαριασμό

Η έκθεση τιμών καταναλωτή που δημοσιεύτηκε στις 12 Αυγούστου έδειξε άνοδο 0,1% τον Ιούλιο σε σχέση με τον Ιούνιο και 3,4% σε ετήσια βάση, από 3,5% τον προηγούμενο μήνα. Ο δομικός πληθωρισμός, που αφαιρεί τρόφιμα και ενέργεια, ανέβηκε 0,2% τον μήνα και 2,5% τον χρόνο.

Οι αγορές το διάβασαν ως καλή είδηση. Υπάρχει όμως ένας δεύτερος αριθμός που κυκλοφορεί λιγότερο.

Ο πληθωρισμός ανεβαίνει πιο γρήγορα από τους μισθούς

Η μέση ωριαία αμοιβή αυξήθηκε 3,2% σε ετήσια βάση, σύμφωνα με την έκθεση απασχόλησης της προηγούμενης εβδομάδας. Ο πληθωρισμός βρίσκεται στο 3,4%.

Η διαφορά μοιάζει αμελητέα, δύο δέκατα της μονάδας. Δεν είναι όμως αμελητέα η κατεύθυνση. Όσο ο πληθωρισμός μένει πάνω από την αύξηση των μισθών, η αγοραστική δύναμη μειώνεται, ανεξάρτητα από το αν ο μισθός σε απόλυτο νούμερο ανέβηκε.

Αυτός είναι και ο λόγος που η φράση «ο πληθωρισμός υποχώρησε» παρεξηγείται συστηματικά. Δεν σημαίνει ότι οι τιμές έπεσαν. Σημαίνει ότι ανεβαίνουν πιο αργά από πριν. Ένα καλάθι που ακρίβυνε 20% μέσα σε τρία χρόνια δεν επιστρέφει στην παλιά του τιμή επειδή φέτος ακριβαίνει μόνο 3,4%. Η πλήρης εξήγηση του πληθωρισμού δείχνει γιατί οι τιμές σπάνια γυρίζουν πίσω και τι σημαίνει αυτό για τις αποταμιεύσεις.

Πού κρύβεται το νούμερο

Δύο τρίτα περίπου της μηνιαίας αύξησης προήλθαν από τη στέγαση. Τρόφιμα και στέγαση ανέβηκαν από 0,1% το καθένα.

Η στέγαση μπαίνει στον δείκτη με μεγάλη καθυστέρηση, επειδή τα ενοίκια ανανεώνονται σταδιακά μέσα στη χρονιά και ο δείκτης παρακολουθεί το σύνολο των μισθώσεων, όχι μόνο τις καινούριες. Έτσι δείχνει σήμερα κάτι που ξεκίνησε μήνες πριν. Για αυτόν τον λόγο ο γενικός και ο δομικός πληθωρισμός σπάνια αλλάζουν κατεύθυνση την ίδια στιγμή και για αυτόν τον λόγο οι κεντρικές τράπεζες αντιδρούν πάντα με καθυστέρηση σε σχέση με αυτό που νιώθει ένα νοικοκυριό.

Γιατί οι αγορές χάρηκαν

Οι επενδυτές μείωσαν την πιθανότητα αύξησης επιτοκίου τον Σεπτέμβριο στο 42%. Ο S&P 500 έκλεισε σε ιστορικό υψηλό την ίδια ημέρα, βοηθούμενος και από την υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου.

Πρόσεξε τη σειρά, γιατί εξηγεί πολλά για το πώς λειτουργούν οι αγορές. Το στοιχείο δεν άλλαξε την οικονομία. Άλλαξε την εκτίμηση για την επόμενη κίνηση της κεντρικής τράπεζας. Οι αγορές δεν αντέδρασαν στον πληθωρισμό, αντέδρασαν στο επιτόκιο που θεωρούν πλέον πιθανότερο. Η ίδια μέτρηση, με διαφορετικές προσδοκίες πριν από αυτήν, θα είχε δώσει αντίθετη αντίδραση.

Τι σημαίνει για τα δικά σου χρήματα

Ο πληθωρισμός δεν είναι μόνο θέμα σούπερ μάρκετ. Είναι το κατώφλι κάθε επένδυσης. Μια κατάθεση που πληρώνει 2% όταν οι τιμές ανεβαίνουν 3,4% χάνει αγοραστική δύναμη, ακόμη κι αν το υπόλοιπο του λογαριασμού μεγαλώνει.

Αυτό ονομάζεται πραγματική απόδοση και είναι η μόνη που μετράει σε βάθος χρόνου. Στα δέκα χρόνια, μια διαφορά ενάμιση ποσοστιαίας μονάδας ετησίως αλλάζει το τελικό ποσό με τρόπο που δύσκολα φαντάζεται κανείς όταν κοιτά έναν μήνα. Ο ανατοκισμός δουλεύει και προς τις δύο κατευθύνσεις. Ο Investment Calculator το κάνει ορατό με δικά σου νούμερα.

Τι κρατάμε

• Πληθωρισμός 3,4% με μισθούς 3,2% σημαίνει ελαφρά αρνητική πραγματική αύξηση εισοδήματος. Ο μισθός ανεβαίνει, το καλάθι ανεβαίνει λίγο περισσότερο.
• Ο ίδιος μηχανισμός ισχύει και στις επενδύσεις: απόδοση κάτω από τον πληθωρισμό είναι απώλεια σε πραγματικούς όρους.
• Ένας μήνας με 0,1% δεν είναι νίκη. Είναι μία μέτρηση μέσα σε μια σειρά που μετρά ήδη χρόνια.